به گزارش «نماینده»، در ادامه سلسله نشست‌های مشترک هیأت‌رئیسه مجلس و کمیسیون‌های تخصصی با وزرا، امروز (سه‌شنبه ۸ اردیبهشت) وزیر علوم، تحقیقات و فناوری در نشستی تخصصی حضور یافت و آخرین وضعیت دانشگاه‌ها در شرایط جنگی، تداوم آموزش و پژوهش و برنامه‌ریزی برای دوره پساجنگ را با نمایندگان مجلس بررسی کرد.

حمیدرضا حاجی‌بابایی نایب‌رئیس مجلس شورای اسلامی، در این نشست با اشاره به آسیب‌های واردشده به دانشگاه‌ها در شرایط جنگی کشور، گفت: در این جلسه مباحث مهمی، به‌ویژه در خصوص شرایط جنگی کشور و محوریت دانشگاه‌ها در این عرصه، مورد بحث و بررسی قرار گرفت. بر این اساس، دانشگاه‌های کشور باید نقش‌آفرینی مؤثری در موضوعات مرتبط با جنگ داشته باشند و کنشگری فعال خود را در این حوزه تقویت کنند.

نماینده مردم فامنین و همدان در مجلس شورای اسلامی افزود: دانشگاه‌ها به‌عنوان یکی از ارکان مهم کشور، باید در تبیین مسائل جنگ، از جمله اقدامات و حملات رژیم صهیونیستی و آمریکا علیه ایران، نقش‌آفرین باشند و با بهره‌گیری از ظرفیت اساتید و دانشجویان، پیام این ملت بزرگ را به‌خوبی در سطح جهان منعکس کنند.

نایب‌رئیس مجلس شورای اسلامی در ادامه، با اشاره به موضوع اینترنت و تأثیر آن بر آموزش، تصریح کرد: با توجه به ضرورت جلوگیری از افت تحصیلی در شرایط جنگی، در این جلسه مقرر شد دانشگاه‌هایی که در معرض تهدید مستقیم نیستند، کلاس‌های حضوری خود را برگزار کنند و دانشگاه‌های واقع در مناطق در معرض جنگ نیز از ظرفیت فضای مجازی و برنامه‌های جایگزین برای استمرار آموزش استفاده کنند تا خللی در روند آموزشی ایجاد نشود.

حاجی‌بابایی با تأکید بر لزوم برنامه‌ریزی برای دوران پس از جنگ، خاطرنشان کرد: ضروری است دانشگاه‌ها با بهره‌گیری از تجربیات به‌دست‌آمده در دوران جنگ، در مسیر تحول حرکت کنند؛ به‌گونه‌ای که نوع مطالعات، داده‌های علمی، خروجی‌های پژوهشی، مقالات و حتی رشته‌های دانشگاهی به سمت تحولی عظیم در سطح بین‌المللی سوق داده شود و با جایگاه جمهوری اسلامی ایران در عرصه‌های مختلف، از جمله اقتصادی، دفاعی و پشتیبانی از نیروهای مسلح، هم‌راستا باشد.

وی در ادامه افزود: در این جنگ تمدنی که از سوی آمریکا شکل گرفته و در واقع حمله‌ای به علم، تمدن و اعتقادات ما بوده است، باید با همت مضاعف، خسارات وارد شده به دانشگاه‌ها را جبران کنیم و مراکز علمی را بهتر و قوی‌تر از گذشته بازسازی کنیم.

نایب‌رئیس مجلس شورای اسلامی در ادامه، با اشاره به وضعیت دانشجویان و داوطلبان ورود به دانشگاه، گفت: دانشجویان و دانش‌آموزانی که قصد ورود به دانشگاه را دارند، باید اطمینان داشته باشند که برنامه‌ریزی‌های لازم انجام شده است. بر این اساس، طبق اعلام وزیر آموزش‌وپرورش، ۱۵ روز پس از پایان جنگ، امتحانات نهایی برگزار خواهد شد و حدود ۴۵ روز پس از آن نیز کنکور سراسری انجام می‌شود تا داوطلبان با آرامش خاطر در این آزمون‌ها شرکت کنند.

حاجی‌بابایی همچنین به موضوع اساتید و کارکنان دانشگاه‌ها اشاره کرد و گفت: در این جلسه، حمایت از تولید علم و پشتیبانی از اساتید دانشگاه‌ها مورد تأکید قرار گرفت تا بتوانند نقش مؤثرتری در پیشرفت علمی کشور ایفا کنند. در عین حال، ضرورت توجه به کارکنان دانشگاه‌ها، معلمان، پرستاران و سایر اقشار نیز مورد تأکید است و دولت باید در جهت تقویت این بخش‌ها گام‌های جدی بردارد تا یک هارمونی متوازن، عادلانه و مبتنی بر عدالت در نظام پرداخت و حمایت‌ها شکل گیرد.

وی در ادامه تأکید کرد: امروز همه ارکان کشور باید در کنار یکدیگر و در مسیر واحد حرکت کنند تا پیروزی نهایی حاصل شود. ملت ایران یکپارچه است و با اتکا به این انسجام، قطعاً به پیروزی دست خواهد یافت و در نهایت، آمریکا و رژیم صهیونیستی در برابر اراده ملت بزرگ ایران تسلیم خواهند شد.

نایب‌رئیس مجلس شورای اسلامی با اشاره به سایر محورهای این نشست، گفت: در این جلسه موضوعات مربوط به وضعیت دانشگاه‌ها پیش از جنگ، مانند ضرورت تقویت ارتباط دانشگاه و صنعت، توجه به نخبگان و به‌کارگیری آن‌ها نیز مطرح شد. همچنین در شرایط جنگی، بر نقش‌آفرینی دانشگاه‌ها در حوزه کنشگری اجتماعی، حمایت از جبهه جنگ، تقویت شرکت‌های دانش‌بنیان و حضور فعال در عرصه‌های مردمی تأکید شد. در حوزه آموزش‌وپرورش نیز، با توجه به هماهنگی‌های صورت‌گرفته، مقرر شد امتحانات نهایی ۱۵ روز پس از پایان جنگ و کنکور سراسری حدود ۴۵ روز پس از آن برگزار شود.

در ادامه این نشست، علیرضا منادی سفیدان رئیس کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی، با بیان اینکه نکات مهمی در حوزه آموزش عالی و فناوری مورد بحث و بررسی قرار گرفت، تصریح کرد: در این جلسه، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری بر حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان، رسیدگی به وضعیت دانشجویان آسیب‌دیده و همچنین حمایت از افرادی که در جریان جنگ متحمل خسارت شده‌اند، تأکید کرد که این رویکردها برای دوران پسا جنگ امیدبخش ارزیابی می‌شود.

نماینده مردم تبریز، اسکو و آذرشهر در مجلس شورای اسلامی افزود: در ادامه نشست، برنامه‌های پیشنهادی برای دوره پسا جنگ مطرح شد و نمایندگان نیز دیدگاه‌ها و مطالبات خود را در این زمینه بیان کردند. یکی از محورهای مهم این جلسه، تأکید بر نقش‌آفرینی جدی دانشگاه‌ها در میدان بود؛ به‌گونه‌ای که امروز شاهد حضور فعال دانشجویان و اساتید در صحنه‌های مختلف اجتماعی هستیم که این موضوع، امید آفرین و ارزشمند تلقی می‌شود.

وی با اشاره به جایگاه علمی دانشگاه‌های کشور یادآور شد: بر اساس رتبه‌بندی‌های بین‌المللی، از میان ۵۰۰ دانشگاه برتر جهان، ۱۰۰ دانشگاه ایرانی حضور دارند که از جمله آن‌ها می‌توان به دانشگاه صنعتی شریف، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دانشگاه علم و صنعت ایران و دانشگاه تهران اشاره کرد. این موضوع، نشان‌دهنده جریان پویای علم و تلاش مستمر دانشمندان کشور است.

رئیس کمیسیون آموزش مجلس در ادامه، با اشاره به دغدغه دسترسی به اینترنت بین‌المللی، اظهار داشت: این موضوع به‌عنوان یکی از مسائل جدی جامعه علمی در جلسه مطرح شد و وزیر مربوطه نیز قول پیگیری و حل این مسئله را داد تا شرایط مناسب‌تری برای فعالیت‌های علمی و آموزشی فراهم شود.

منادی با تأکید بر دغدغه‌های مجلس در حوزه آموزش، به‌ویژه در شرایط جنگی، خاطرنشان کرد: موضوع کنکور و آزمون سراسری از جمله مباحثی است که بسیاری از داوطلبان پیگیر نحوه اجرا و زمان برگزاری آن هستند. همچنین آموزش آنلاین در شرایط جنگی از دیگر دغدغه‌های مطرح‌شده از سوی دانشجویان است.

وی ادامه داد: باید امکانات لازم در حوزه آموزش مجازی فراهم شده تا از تعطیلی تحقیق و پژوهش دانشگاه‌ها جلوگیری شود. در عین حال، در برخی رتبه‌بندی‌های آسیایی، متأسفانه ایران در وضعیت رکود علمی در میان سایر کشورها قرار گرفته است؛ با این وجود، دانشگاه‌های برتر کشور همچون دانشگاه شهید بهشتی، صنعتی شریف و سایر مراکز علمی برجسته همچنان در رتبه‌های بالای جهانی قرار دارند که این موضوع افتخار بزرگی برای کشور است و نباید اجازه داد این جایگاه علمی دچار افت شود.

این نماینده مردم در مجلس شورای اسلامی، با اشاره به آسیب‌های وارده به مراکز علمی در جریان جنگ، تأکید کرد: دشمن در جنگ اخیر حدود ۲۵۰ نقطه آموزشی کشور را به‌صورت مستقیم و غیرمستقیم مورد هدف قرار داده و در واقع علم را نشانه گرفته است. این موضوع در جنگ ۱۲ روزه نیز به‌خوبی مشهود بود و نشان می‌دهد که تقابل اصلی، بر سر پیشرفت علمی ایران است.

رئیس کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی در ادامه تصریح کرد: دشمن باید بداند که این اقدامات نمی‌تواند مانع پیشرفت ایران در حوزه‌های مختلف، از علمی و پژوهشی گرفته تا دفاعی، شود.

وی با اشاره به حضور دانشجویان و اساتید در راهپیمایی‌های شبانه، یادآور شد: حضور فعال دانشجویان و استادان در تجمعات، نشان‌دهنده عزم جدی جامعه علمی کشور برای ادامه مسیر پیشرفت است. ایران با قدرت مسیر علم را طی خواهد کرد و از هیچ تهدیدی واهمه نخواهد داشت و آینده کشور در دستان دانش‌آموزان و دانشجویان امروز رقم خواهد خورد.

در ادامه این نشست، حسین سیمایی صراف وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، با اشاره به شرایط جنگی کشور، اظهار داشت: در طول جنگ، تلاش ما بر این بود که تاب‌آوری جامعه دانشگاهی افزایش یابد؛ به همین دلیل، مقرراتی متناسب با وضعیت جنگی در حوزه‌های آموزشی و پژوهشی تدوین و ابلاغ شد. بر این اساس، تحویل مقالات و برخی فعالیت‌های آموزشی به زمان مناسب و پس از تصویب نهایی موکول شده است.

وی در ادامه افزود: همه دانشجویان می‌توانند از امکانات دانشگاه‌های محل اسکان و اقامت خود استفاده کنند؛ به‌گونه‌ای که دانشجوی یک دانشگاه، در صورت حضور در شهر دیگر، امکان بهره‌مندی از ظرفیت‌های دانشگاه مقصد را داشته باشد. به‌عنوان مثال، دانشجوی دانشگاه تهران در صورت حضور در مشهد یا تبریز، می‌تواند از امکانات دانشگاه‌های آن شهرها استفاده کند. همچنین دانشگاه‌ها موظف شده‌اند امکاناتی نظیر اینترنت و آزمایشگاه‌ها را در اختیار این دسته از دانشجویان قرار دهند.

وزیر علوم در ادامه تصریح کرد: برای داوطلبان کنکور که در جریان جنگ و به‌ویژه در ماه رمضان دچار آسیب و خسارت شده‌اند، تمهیدات ویژه‌ای در نظر گرفته شده است که به‌زودی اعلام خواهد شد. به‌طور قطع، برای این افراد سهمیه‌هایی در نظر گرفته می‌شود. بدیهی است برای فرزندان شاهد و ایثارگران یا افرادی که خود دچار مجروحیت و آسیب شده‌اند، مقررات قانونی وجود دارد، اما برای سایر افرادی که در این شرایط آسیب دیده‌اند نیز امکانات، سهمیه‌ها و امتیازات لازم برای ورود به دانشگاه پیش‌بینی شده است.

وی در ادامه خاطرنشان کرد: دو مسئله موجب کاهش تاب‌آوری دانشگاه‌ها و افت در روندهای علمی و پژوهشی شده است؛ نخست، قطع اینترنت بین‌الملل که البته دولت تلاش‌هایی برای برقراری مجدد آن انجام داده است و دوم، تعدیل نیرو در واحدهای فناور و شرکت‌های دانش‌بنیان.

وزیر علوم در ادامه تأکید کرد: در راستای افزایش تاب‌آوری، تمهیداتی در نظر گرفته شده است؛ از جمله اینکه با استمهال وام‌های شرکت‌ها موافقت شده و پرداخت اجاره‌بهای آن‌ها به تعویق افتاده است. همچنین ۴۰ درصد از اعتبارات کارت‌های فناوری برای حمایت از استارتاپ‌های کوچک، متوسط و بزرگ اختصاص یافته، مشروط بر اینکه حداکثر ۲۰ درصد از نیروی انسانی خود را تعدیل کرده و حداقل ۸۰ درصد از نیروهای خود را حفظ کنند.

در ادامه این نشست، عمران عباسی کالی، سخنگوی فراکسیون دانشگاهیان و آینده‌پژوهی مجلس شورای اسلامی، با بیان اینکه هرگز درد در حوزه علم و دانش بی‌پاسخ نخواهد ماند، ادامه داد: تاریخ ثابت کرده که حمله به علم و دانش، همچون حملات اسکندر و چنگیز به ایران و آتش زدن کتابخانه‌ها و کشتن اساتید، همواره تکرار همان تقابل تاریخی با ایران و تمدن ایرانی است که قطعاً اراده ایرانی بر آن غلبه دارد.

وی با اشاره به آمار شهدای دانشجویی در جنگ اخیر، تصریح کرد: دانشگاه‌های مطرحی همچون دانشگاه صنعتی شریف نیز مورد حمله وحشیانه رژیم صهیونیستی و آمریکا قرار گرفتند. با تمام این اوصاف، باید گفت تمدن و فرهنگ ایران از قدرت بالندگی برخوردار است و در برابر چنین هزینه‌های سنگینی نیز توان ایستادگی و استمرار دارد.

نماینده مردم در مجلس شورای اسلامی، با تأکید بر اینکه بخش قابل توجهی از آموزش‌ها در شرایط فعلی به‌صورت مجازی برگزار شده است، گفت: حدود ۷۰ درصد کلاس‌ها به شکل مجازی در حال برگزاری است و ۳۰ درصد کلاس‌ها مهارتی و عملی هستند که متأسفانه در حوزه مهارتی با مشکلاتی مواجه هستیم که باید حل شود. زیرساخت‌ها باید به‌گونه‌ای تقویت شوند که دانشجویان و دانش‌آموزان در این حوزه با مشکل و اختلال مواجه نشوند.

عباسی کالی در ادامه افزود: در این مدت، فعالیت‌های دانشجویی قابل توجهی نیز شکل گرفته است؛ به‌گونه‌ای که حدود ۱۲۳ پویش دانشجویی و بالغ بر ۴ هزار محتوای علمی و فرهنگی توسط دانشجویان به ثبت رسیده که نشان‌دهنده پویایی جامعه دانشگاهی کشور حتی در شرایط سخت است.

گفتنی است؛ در این نشست مباحث دیگر آموزشی در سطح ملی و استانی مطرح و مقرر شد وزیر علوم رسیدگی به این موضوعات را در دستور پیگیری قرار دهد.